Alkoholizm

Alkoholizm – objawy i sposoby leczenia

Uzależnienie od alkoholu jest jednym z najpoważniejszych uzależnień, które może doprowadzić do śmierci osoby uzależnionej i oddziałuje nie tylko na nią, lecz również na członków rodziny. Uzależnienie to jest zarówno fizyczne, jak i psychiczne. Najlepiej szybko podjąć leczenie – nim jeszcze alkohol doprowadzi do poważnego spustoszenia w ciele alkoholika. Wszystko zaczyna się jednak niewinnie – wielu z nich nie chce zatem wierzyć, iż są chorzy. Jakie są objawy alkoholizmu i w jaki sposób można leczyć tą chorobę? Jaką rolę odgrywa tu psychoterapia i jak rozpoznać alkoholizm we wczesnym stadium?

Alkoholizm – rozpoznanie

O alkoholizmie mówimy wówczas, gdy jakaś osoba odczuwa silną potrzebę jego regularnego spożywania – przy czym zwykle, w miarę postępowania choroby, ilość spożywanego alkoholu jest coraz większa i osobie chorej trudno jest ową ilość kontrolować. U chorego pojawiają się też objawy abstynencyjne, które powodują, że znów sięga po alkohol, by je złagodzić – jest to jednak średnio skuteczne postępowanie, jako że po pewnym czasie alkohol zostanie znów usunięty z organizmu, a objawy powrócą, więc konieczne będzie dostarczenie kolejnej porcji, by znów minęły.

Alkoholizm jest chorobą bardzo poważną – która może zupełnie zniszczyć chorego i jego rodzinę. Wielkim problemem jest fakt, że wiele osób uzależnionych nie zdaje sobie sprawy ze swojego uzależnienia, a nawet jeśli go spostrzeże, uważa że sama sobie z nim poradzi. Bardzo istotne jest więc wyjaśnienie, że z alkoholizmu nie można się samodzielnie wyleczyć – potrzebna jest specjalistyczna pomoc i wsparcie.

W jaki sposób można rozpoznać chorobę? Możemy o niej mówić, gdy u chorego wystąpią łącznie co najmniej trzy z poniższych objawów:

  1. Pojawienie się głodu alkoholowego, połączonego z rozdrażnieniem i silną nerwowością, gdy spożycie alkoholu jest w jakiś sposób utrudnione.
  2. Upośledzona zdolność kontrolowanego picia, a zatem brak możliwości kontrolowania ilości spożywanego alkoholu, gdy już zacznie się pić.
  3. Pojawienie się objawów zespołu abstynencyjnego w momentach trzeźwości. Należą do nich między innymi: nadciśnienie tętnicze, nudności, wymioty, biegunki, bezsenność, wzmożona potliwość, drżenie mięśniowe, zaburzenia snu, depresja, bądź rozdrażnienie, lęki, uczucie rozbicia, problemy z koncentracją. Nim jednak u chorego pojawią się objawy zespołu abstynencyjnego, dzień po każdym spożyciu alkoholu obserwuje on u siebie objawy zatrucia, zwane popularnie kacem. Gdy tak naprawdę nieustannie jest się na kacu, choroba zaczyna być naprawdę zaawansowana.
  4. Klinowanie zaczyna każdy kolejny dzień picia – oznacza to, że pojawienie się objawów abstynencyjnych nie prowadzi do chęci zupełnego pozbycia się problemu alkoholowego, lecz do szukania doraźnych środków. Chory uważa, że jeśli brak alkoholu powoduje złe samopoczucie, wystarczy uzupełnić jego brak w organizmie i objawy ustąpią. Rzeczywiście się tak dzieje, jednak co pewien czas organizm domaga się kolejnej porcji. Powstaje błędne koło.
  5. Ilość spożywanego alkoholu, która pozwala na wyeliminowanie objawów abstynencyjnych, musi być coraz większa. Chory pije zatem coraz więcej.

Leczenie alkoholizmu

By wyjść z tak poważnego nałogu, należy podjąć odpowiednie kroki leczenia – zarówno wobec uzależnienia psychicznego, jak i fizycznego. Konieczna jest więc zarówno psychoterapia, jak i leczenie farmakologiczne. Terapia często jest długotrwała – trwa miesiącami. Niektórzy nawet i po niej wracają znowu do picia – wiele zależy bowiem od dobrej woli pacjenta, jego sił i determinacji, a także wsparcia rodziny.

Prawidłowe leczenie zwykle polega na zgłaszaniu się alkoholika na specjalistyczną terapię w ośrodkach odpowiednich dla jego miasta czy dzielnicy. W cięższych przypadkach trafia on na specjalistyczny oddział – gdy konieczne jest leczenie ambulatoryjne. Zwykle chemiczne środki stosowane są również w cięższych przypadkach – gdy organizm chorego jest bardzo wyniszczony. Trzeba wówczas wyleczyć uszkodzenia w organizmie chorego, a także pomóc mu uporać się z silnymi dolegliwościami abstynencyjnymi. Z roku na rok coraz więcej pacjentów decyduje się również na metody alternatywne – na przykład umieszczenie w ciele wszywki (Esperal), albo nawet leczenie poprzez hipnozę. Psychoterapia to jednak podstawa – wsparcie psychologa musi obejmować przy tym zarówno chorego, jak i jego rodzinę.

Psychoterapia ma na celu budowanie nowych zachowań – wyjaśnienie korzyści, jakie pacjent ma z trzeźwości, problemów związanych z alkoholem, nauki zachowań asertywnych, umożliwiających odmawianie, gdy pojawi się okazja picia i radzenia sobie z kryzysami, które na pewno się pojawią, jednak które można pokonać. Zajęcia mogą być prowadzone w grupie, lecz terapia może mieć też charakter indywidualny – wszystko zależy od konkretnego przypadku. Plan terapii zawsze ustalany jest przez lekarza. Niezwykle ważne jest dotarcie do źródeł – a zatem przyczyn picia. Często rozwiązanie problemów osobistych lub zawodowych – czego również chory uczy się na terapii – pozwala odczuć większą chęć do życia bez nałogu i przyczynia się do szybszego wyleczenia.